Eg orkar ikkje kommentere ho Nabintu Herland, eller andre av dei meir kuriøse utspela på denne dagen, men nøyer meg med to ting:

Det eine er å gratulere med dagen.

Det andre er å seie at Yssen og Simonsen jo sjølvsagt tar feil i si spissformulering om at kvinner ikkje bør få barn (det er jo ei spissformulering) men har rett i mykje av det som ligg bak formuleringa. Kvinner som får barn taper i snitt økonomisk og karrieremessig. I tillegg verkar mange av forventningane til rollen negativt; I den offentlege forestillinga er det mor, ikkje far, som er dårleg dersom noko er galt med ungane.

Både harde økonomiske realitetar og rollar må endrast om vi skal kome vidare på dette feltet.

Fem bloggarar har blitt invitert til eit møte med statsministeren om sosiale medier og regjeringas bruk av det, melder Nettavisen. Det heile skjer i samband med prosjektet Samarbeid for arbeid.

Nokre av dei fem kjenner eg godt frå nettet; Ingunn Kjøl Wiig var ein av dei eg følgde tettast som kunnskapsminister. Ho stod også bak nettverket “Del og bruk”. Bente Kalsnes har vore lite aktiv i det siste, men er ein reflektert og kunnskapsrik bloggar og kommentator. Knut Johannessen kjem frå Flora og har bloggen Vox Populi, medan Børge kjenner eg best som forteller frå Twitter. Sjefsengel kjenner eg ikkje til frå før.

Det er moro å lese kommentarane deira om besøket på min gamle arbeidsplass. Eg kjenner igjen den sitrande kjensla ved å ta heisen opp første gong, og å gå inn på møterommet med statsministeren. Det er også veldig bra at regjeringa no gjer ein framstøyt for å bruke sosiale medier meir aktivt. Sindre Fossum Beyer har blitt rådgjevar der, noko som nok må få mykje av æra for det. Som infosjef i AP viste han at han er god på korleis sosiale medier skal brukast til å drive kampanje og profilering.

Det gjev også håp om fleire og fleire i det offisielle Noreg vil ta det neste steget også. Det neste steget er at desse mediene ikkje blir nok ein kanal for informasjon ut, men grunnlaget for ein reell dialog. Eg har skrive meir utdjupande om dette før, mellom anna her.

Skal dette skje må vi politikarar delta på dei arenaane der debatten foregår, sette av tid til det (som vi set av tid til intervju i dag), opne oss for spørsmål og kritikk, svare og bruke mediet til å få tilbakemeldingar i saker. Til å begynne med.

Det er utruleg langt igjen for både politikk og forvaltning, men vi har hatt demokrati i 2500 år og sosiale medier i mindre enn 10 år så vi får gje det litt meir tid. Og det er ein del gode døme om dagen, som UDI-sjefen på twitter og bloggen til fylkesmannen i Sogn og Fjordane. Tidlegare fornyingsminister Heidi Grande Røys gjorde også ein viktig grunnlagsjobb med IKT-satsing og open kjeldekode.

I mellomtida gratulerer eg SMK med å invitere bloggarar inn, og dei inviterte med det som sikkert var ei flott og lærerik oppleving.

Vi snakkar om å “hoppe etter Wirkola”. Det betyr å kome etter noko stort.

No blir det “å hoppe før Anette Sagen” . Det betyr å gjere noko småleg og nedlatande.

Så skjedde det. Nokre staute mannfolk skulle sjekke at bakken var i orden før vi slapp utfor den skjøre lille fuglen Anette Sagen. Det er 1000 års likestillingskamp oppsummert i eit hopp. Usynleggjort, umyndighjort og nedvurdert. Folk rasar, faren til Anette rasar.

Forsøka på å bortforklare verkar unekteleg ganske søkte. Det er som du kan høyre dei stå og humre og seie til kvarandre at det vart ei ordning på det til sist.

Eller kanskje tek eg feil. Kanskje er det ein god grunn til det heile, eller kanskje er det ein serie feil og dårlege vurderingar? Ikkje veit eg, men eg synast vi bør få vite. Eg meiner ofte at vi politikarar legg oss borti mykje rart vi bør ligge unna, og at den politiske debatten kan handle om små symbol framfor stor substans.

Men ingen regel utan unnatak. Og i denne symboltunge saka synest eg kulturminister Anniken Huitfeldt skal kalle norsk idrett inn på teppet og kreve at saka vert undersøkt til botnen, og at det vert gjort grep for å stoppe den undertonen av diskriminering og usynleggjering som av og til poppar opp. Norsk idrett får til mykje, men har openbart ein veg å gå når det gjeld likestilling.

Du kan seie kva du vil om Petter Northug, men det er ganske rått at han er med heile vegen på 50 klassisk, er sterkast opp den nest siste diagonal-bakken og alltid har det lille ekstra på oppløpet. Skulle gjerne sett han spurte mot Hellner tidlegare i OL.

Då er eg back in business igjen frå i morgon tidleg. Første dag på jobben på ei stund, på gjensyn (eller kanskje heller ha det?) pappapermisjon.

Denne veka blir litt amputert då eg skal ta innkøyring i barnehagen tirsdag og onsdag. Eg ser fram til det eg vonar blir eit høgdepunkt ut i veka, foredrag av Al Gore om den siste boka hans. Og takk til Ola Kristian, Heidi, Vegard, Line Marit, Emanuel og mange andre som har kome permisjonshelsingar og velkommen tilbake helsingar. Takk!

Kanskje litt inspirert av Petter Northug og ei “skiing is coming home”-kjensle presenterer eg alle tiders beste fotballsong. Three Lions med Lighning Seeds, her i 98-versjonen (Det ligg forresten ganske mange klipp ute der ein kan høyre 10.000vis av britiske fotballfans synge songen i kor på stadion før ein kamp. Sterke saker):

Permisjonen min er snart slutt. På mandag er det arbeidsdag igjen, og i helga er det landsstyremøte og dermed arbeidsdagar då og, så eg får snart vakne frå dvalen her og.

Bortsett frå barn, permisjon etc har eg vore mest oppteken av OL dei siste vekene, og kanskje særleg alle dei gode forklåringane som dukkar opp under eit OL. Det er vel berre vi politikarar etter val (”Vi var ikkje tydelege nok”) som kan konkurrere med tapande idrettsutøvarar i gode forklåringar.

Etter å ha blitt beste nordmann på 28.plass på 15 fri sa Tord Asle Gjerdalen at vi “nok trengte en gjennomkjøring”. Min favoritt Odd-Bjørn Hjelmeseth toppa sjølvsagt dette med ei suveren forklåring, han fekk “is i rubben”.

Kanskje vi skulle bytte forklåringar, vi politikarar og langrennsgutta? Odd-Bjørn kunne seie at han ikkje gjekk tydeleg nok. Og om SV nokon sinne tapar eit val igjen, så er det fordi vi har is i rubben.

Det vert lite blogging (og andre sosiale medier) i permisjonen. Eg er eigentleg ganske nøgd med det, då det ville stressa meg og tatt vekk litt av permisjonen om eg skulle halde vanleg tempo på dette. Det er trass alt i stor grad jobbrelatert.

Eg har i grunn ikkje fått mange som har klaga heller. Og litt kjem det nok innimellom. Så dette mest som ei lita påminning.

Det nye året byrja med nok eit alvorleg angrep på ytringsfridomen. Den danske teiknaren Kurt Westergård, mannen bak dei etterkvart så berømte Muhammed-karikaturane, vart utsett for eit brutalt angrep.

Eg har i fleire år meint at det rette for norske aviser må vere å trykke teikningane når det er nyhenderelevant. Eg har også sakna politiske stemmer i debatten som seier at dei bør trykkast. Eg har imidlertid ikkje gjort noko med det sjølv, eg har skugga banen.

Eg synest ikkje lenger eg kan la vere å seie kva eg meiner, fordi eg meiner det er viktig. Det sentrale er ikkje kva ein avisredaktør gjer med ei teikning, og det er til di grader ikkje eg som skal bestemme det – eg får vel snarare kritikk av redaktørane for å meine noko om det. Det sentrale er ein større debatt om religion og ytringsfridom. Det er også ein politisk debatt for politikarar, og den er aktualisert av debatten om karikaturane.

Det finst argument i ulik retning. Martin Grüner Larsen og SVs Akhtar Chaudry argumenterer begge (på ulikt vis) godt for seg.  Akhtar får elles heilt urimeleg kritikk i dagens Aftenposten, og vert stempla som ein konservativ muslim. Dei som kjenner det må kjenne han dårleg, og har heller ikkje fulgt med på hans arbeid for likestilling og respekt for homofile. Han er liberal, som dei som kritiserer han er. Hans vurderingar i denne saka er då heller ikkje konservative; Han er tydeleg på ytringsfridomen og at det er greit å publisere teikningane, men konkluderer annleis om klokskapen i det.

La meg også seie dette: Det er ikkje openbart lett å sjå kvifor Jyllandsposten i første omgang trykte teikningane. Ytringsfridomen gjev høve til det, men inga plikt eller oppfordring om å trykke harsellas. Det skal gode grunnar til for å kritisere andre på eit vis dei kan finne krenkande. Konteksten er også viktig her. Den danske debatten om det fleirkulturelle samfunnet har hatt sterke trekk av demonisering av Islam, og som Martin Grüner Larsen i Klassekampen argumenterer for  går teikningane inn i dette biletet.

Men dei er sett på trykk. Og det skal sjølvsagt vere lov å krenke andre på trykk. Ikkje minst skal det vere lov å krenke ein religion. Spørsmålet no er eit heilt anna.  Å trykke teikningane i dag – eller under bråket rett etter publiseringa – er ikkje ein måte å uttrykke støtte til bodskapen i dei på (med mindre ein aktivt presenterer det slik). Det er å vise dei for å illustrere ei aktuell sak. Eller det kan vere eit “statement” for ytringsfridomen.

Eg meiner medier bør setje dei på trykk av begge grunnar. Det er openbart at det å setje dei på trykk no er del av ein ordinær journalistikk. Det å ikkje trykke dei krev grunngjeving no. Dei argumenta som då kjem held ikkje meiner eg. Kva er desse?

Det er ikkje nyhenderelevant, hevdar enkelte. Det er ikkje mitt bord og eg kan for lite om det. Det er den enkelte redaktør som skal bestemme det. Men eg slit med å forstå det. Kor mange trivielle bilete og teikningar vert ikkje trykt i aviser og på nettet dagleg? Kva er nyhenderelevant om ikkje desse omtalte karikaturane er det?

Så er det fleire som argumenterer med at dei ikkje vil krenke muslimar eller religionen Islam. For det første; ein religion er ikkje eit menneske, det er eit livssyn/ideologi/tankesett. Det er avgjerande skilnad på å harsellere med eit menneske sin medfødte eigenskap som kropp eller hudfarge og ein person sine tileigna meiningar. Men det er først og fremst ein avgjerande skilnad mellom enkeltmenneske og religionar.

Det er faktisk særs viktig at politiske ideologiar, religionar, statar og andre delar av maktapparatet skal utsetjast for kritikk og harsellas. Islam er ikkje ein sårbar fugl som treng å voktast mot ytringsfridomen, det er ein religion som har makt over menneske. Slik kristendomen har det. Maktapparat må kritiserast, det bør særleg vi sosialistar vere bevisst på. Muslimar i Danmark (og Noreg) er ei anna sak, mange av dei opplever krenkingar som dei skal ha vern mot.

Dette skiljet må vi halde på. Det kan ikkje vere slik at den som føler seg krenka ved at ein ideologi eller religion får kritikk kan definere ytringsfridomen sine grenser i kritikken av den. SV har i Noreg vore den leiiande forkjemparane for likebehandling av religionar. Vi er for eit livssynsnøytralt samfunn, vi var mot kristen formålsparagraf, vi er mot statskyrkja og vi er for ein likeverdig rett til å uttøve sin religion. Vi (og andre) må også vere religionskritiske mot alle religionar.

Den mest kjende karikaturen viser Mohammed med ein dynamittgubbe på hovudet. Om den er eit angrep på religion eller korleis religion blir brukt av terroristar er tvetydig. Det er uansett krenkande for mange muslimar (men langt frå alle) å avbilde profeten sitt ansikt. Men vi må ikkje akseptere at eit angrep på ein religion (tvetydig eller ikkje) er eit angrep på dei som uttøver den. Vi må heller ikkje akseptere at det ikkje kan trykkast på grunn av at mange religiøse vil kjenne seg støtt.

Men det er også ein politisk begrunnelse eg meiner er viktig. Det å trykke karikaturane i dag er å ta stilling for ytringsfridomen foran omsynet til ikkje å splitte eller krenke. Det er å vise støtte til ytringsfridomen.

Det er i dette tilfellet ikkje slik at ytringsfridomen er formelt truga. Det er derimot eit problem dersom ein legg band på seg i sakleg og journalistisk begrunna kritikk, på grunn av konsekvensane eller på grunn av omsynet til ikkje å krenke enkeltpersonar.

Dette er dessutan ei av fleire saker som utfordrar ytringsfridomen og ser på den som relativ eller opnar for at den skal ta særlege omsyn, slik Kenan Malik argumenterer for. Frå “Sataniske vers” og framover går det ei linje mot at ein legg band på seg i kritikk av religionar for ikkje å støyte menneske. Fleire land har foreslått og innført lovgjeving som har som hensikt å avgrense medlemskap i organisasjonar eller ytringar som kan koblast til terrorisme. I Noreg har vi hatt diskusjonen om blasfemiparagraf. Dette er ulike saker, men dei har det til felles at dei relativiserer ytringsfridomen.

Eg trur det spelar ein rolle for støtten til Kurt Westergård at mange trykkar teikningane med ei eksplisitt grunngjeving i ytringsfridomen, og ei like eksplisitt forklåring som understrekar at dei er for eit inkluderande samfunn og ikkje vil ramme muslimar. Eg trur det spelar ein rolle om politikarar engasjerer seg i denne debatten. Difor gjer eg det no.

Andre som har argumentert i ulike retningar med dei same og andre argument finn du i Dagsavisen her og her, i Aftenposten,  i Stavanger Aftenblad og i det konservative Minerva

Frå mi tilbakelente av-og-på innstilling til bloggen medan eg har pappaperm, tek eg total bloggpause i jula. Ganske enkelt. Skal bli godt å berre tenke på andre ting.

God jul og godt nyttår til alle saman. Nyt den med denne ukjente og julete sviska frå 1986. Virginia Astley “Some Small Hope” (m David Sylvian på vokal i tillegg til Astley)